ÇÖZGER : Özel Gereksinim Raporu

ÇOCUKLAR İÇİN ÖZEL GEREKSİNİM RAPORU (ÇÖZGER) NEDİR?   

Diğer adıyla ” ÇÖZGER , ( Çocuklar için özel gereksinim raporunun kısaltması / çocuğun özel gereksinimlerini belirten bir belgedir. ) ” olarak geçen bu yönetmelik , bireyin durumunu ve bu durumunun getirdiği ihtiyaçları göz önüne alarak değerlendirme yapan bir düzenlemedir.

Bu yeni düzenlemeyle çocukların değerlendirmelerine ve rapor sürecine farklı bir yaklaşım gelmiştir. Yönetmeliğe göre bireylere ( Sadece çocuk / 18 yaş altı ) artık “Sağlık Kurulu Raporu” değil “ÇÖZGER” verilecektir. 

Bu rapor ile amaç , çocukların sağlık , eğitim , rehabilitasyon, sosyal , ekonomik haklardan ve hizmetlerden yararlanmasını sağlamaktır.

Almak isteyenlere verilecek olan bu rapor/belge 18 yaş altı çocuklar içindir.

Peki Özel Gereksinim Raporu ( ÇÖZGER ) Ne içindir ? Neye Yarar ? Aşağıdaki bilgilerden detaylı bilgilere ulaşabilirsiniz.

Rapor için Değerlendirme :

Özel gereksinimi olan çocukların durumlarının yetkililer tarafından incelenmesi / değerlendirilmesi için ” İşlevsellik Yetiyitimi ve Sağlığın Uluslararası Sınıflandırması ” baz alınır.

Değerlendirme için Çözger Sağlık Kurulu Aşağıdaki Uzmanlardan Oluşur ;

– Çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanları ya da yan dal uzmanları, 

-Göz hastalıkları uzmanı,  

-Kulak burun boğaz hastalıkları uzmanı, 

-Çocuk cerrahisi uzmanı, 

-Çocuk nöroloji uzmanı, 

-Çocuk ve ergen ruh sağlığı ve hastalıkları uzmanı, 

-Fiziksel tıp ve rehabilitasyon uzmanı, 

Ortopedi ve travmatoloji uzmanından en az 4 branş hekimi görev alması gerektiği madde 6 ve 7’de belirtilmektedir. 

Değerlendirilecek olan engel türü , yukarıdaki alanların dışındaysa kurul başkanının teklifi ve başhekimin onayı ile ilgili branş uzmanı kurula davet edilir ve geçici olarak bu kurulda yer alır. ( Raporun imzalanması )

Bu yönetmelik ” Engel Oranı ” temelli değil , ” Gereksinim ” temellidir. Yani çocukların hangi hizmetlere gereksinimlerinin olduğu belirtilir. Dolayısıyla çocukların gereksinim seviyesine göre rapor verilir.

Gereksinim Düzeyleri ve oranları :

1. Özel gereksinim var (ÖGV): %20-39

2. Hafif düzeyde özel gereksinim var: %40-49

3. Orta düzey özel gereksinim var: %50-59

4. İleri düzeyde özel gereksinim var: %60-69

5. Çok ileri düzeyde özel gereksinim var: %70-79 (Ağır engelli olduğu kabul edilir)

6. Belirgin düzeyde özel gereksinim var (BÖGV): %80-89 (Ağır engelli olduğu kabul edilir)

7. Özel Koşul Gereksinimi var (ÖKGV): %90-99 (Ağır engelli olduğu kabul edilir)

Nasıl Alınır ? İşlemler Nelerdir ?

–ilk olarak 182’den ( telefon ) hastanenin sağlık kuruluna randevu almanız gerekir.

–Aldığınız randevu tarihinde hastanede , sağlık kurulu bölümüne gittiğinizde , konuyla ilgili size bir evrak verilir. Bu evrağı hemen doldurursunuz.
Ek Not : Evrağı alma nedeninize dair olan bir bölümü dolduruyorsunuz.

–Sonrasında doktorlara yönlendirilirsiniz. Onların sorduğu soruları cevaplarsınız. Diyabetli olduğunuzu belirtirsiniz. ( Örneğin : çocuk sağlığı doktoruna belirtmeniz gibi ) Sonrasında Yönlendirildiğiniz bir endokrin doktoru sizi görüp. Gerekli işlemleri yapacaktır.

Sağlık kurulundan aldığınız bu evrakları , geri teslim edersiniz. Sonrasında hastaneye tekrar gelmeniz için size bir tarih verilir. ve size verilen tarihte çocuğunuz ile gidip raporunuzu alabilirsiniz. ( Kimliği yanınızda bulunsun. )

Rapor Süresi Nasıldır ? ve Neye göre olur ?

Bu süre belirlenen sürekli veya süreli ibaresine göre değişir. ve raporda mutlaka geçerlilik süresi ibaresi vardır.

Önemli Not : ÇÖZGER sürekli olarak belirtilse bile , çocuk 18 yaşını doldurduğunda , rapor süresi biter yani geçersiz olur.

Rapor’un Teslim Süresi Ne Kadardır ?

Başvuru gününden itibaren 30 gün içinde teslim süresi bulunur.

Bu rapor ile ne gibi haklardan yararlanabiliriz ?

1- Evde Bakım Ücreti ; Bunun için şartlar şunlardır ; (1) Ağır engelli yazısına bakılır ( özel gereksinim raporunda  “Çok ileri düzeyde özel gereksinim var (ÖGV)”, “Belirgin ÖGV” ve “Özel koşul gereksinimi var (ÖKGV)” ifadeleri olan çocuklar ağır engelli sayılır), / (2) Haneye giren tüm gelirler toplanıp hanedeki kişi sayısına bölünmesi sonucunda ; kişi başı aylık gelirin asgari ücretin üçte ikisinden az olması. / (3) Sosyal hizmetler il müdürlüğü veya sosyal hizmet merkezince yapılan inceleme sonucu, engelli bireyin bakıma ihtiyacı olduğuna karar verilmesi.

2- Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) istisnalı araç alımı ; Şartlar şunlar ; Raporda “Özel Koşul Gereksinimi var (ÖKGV)” ifadesi istenebilir. 

3- Eğitim Hakkı ; Zorunlu eğitim çağında ( 12 yıllık eğitim süresi ) olan özel gereksinimli çocuklar için eğitim zorunludur. Özel gereksinimli çocukların eğitim hakkı hiçbir şekilde engellenemez.

4- Özel eğitim kurumlarında eğitim gören öğrencilerin özel eğitim ücreti devlet tarafından karşılanır.

5- Şehir içi ulaşım ; Belediye otobüsleri, özel halk otobüsleri, metro seferleri, TCDD ve Deniz Yollarının şehir içi/dışı seferleri ücretsizdir. Şartlar şunlardır ; “Ağır engelli”, “tam bağımlı birey” veya çocuklar için “Çok ileri düzeyde özel gereksinim var (ÖGV)”, “Belirgin ÖGV” ve “Özel koşul gereksinimi var(ÖKGV)” ibareli raporu olanların bir refakatçisi (engelli kişi ile birlikte olmak şartıyla) ücretsiz ulaşımdan yararlanır.

6- Elektrik , Su , Doğalgaz faturasında uygulanan indirim

7- Cep telefonu ve internet faturalarında indirim

8- Vergi indirimi

Bu bilgiler diyabetli ailelerin deneyimlerinden bir araya getirilerek oluşturulmuştur.

Yararlanılan Kaynaklar : https://www.downturkiye.org/18-yas-alti-saglik-kurulu-raporu-cozger. https://dosyamerkez.saglik.gov.tr/Eklenti/30344,gulhane-eah-engelli-haklari-rehberipdf.pdf?0